اسحاق علیه السلام

نوشته شده در تاریخ ۱۱:۰۸:۳۵ ۱۳۹۱/۰۸/۱۰ و در حوزه های دانشنامه - ۰ نظر
اسحاق علیه السلام

پیامبر الهى ، فرزند ابراهیم خلیل از پیامبران اولوا العزم ومورد احترام همه ادیان توحیدى و آسمانى بوده است ( ک مدخل ابراهیم)....

پیامبر الهى ، فرزند ابراهیم خلیل از پیامبران اولوا العزم ومورد احترام همه ادیان توحیدى و آسمانى بوده است ( ک مدخل ابراهیم).
مادر اسحاق  ساره ، همسر ابراهیم ، دختر هاران بن ناحور عموزاده ابراهیم خلیل است (مجمع البیان ، ج5 ، ص307 ;عمدة القارى ، ج12 ، ص30). برخى گفته اند «ساره» دختر حاکم حران بوده که ابراهیم او را به عقد خویش درآورد ، تا آیین آن مردم را تغییر دهد (تاریخ طبرى ، ج1 ، ص171).
بشارت به ولادت اسحاق به وسیله فرشتگان الهى که براى عذاب قوم لوط آمده بودند  ، به ساره و ابراهیم داده مى شود (هود11:69ـ 73) و در پى آن اسحاق دومین فرزند ابراهیم به برکت دعاى آن حضرت پس از اسماعیل به دنیا مى آید (ابراهیم:39) در آن وقت حضرت ابراهیم صد و بیست سال و ساره نود سال از عمر شریف شان گذشته بود (مروج الذهب ، ج1 ، ص51).
اسحاق پس از رحلت ابراهیم و بنا به وصیت او با «رِفقه» دختر «بتوئیل بن ناحور» در چهل سالگى ازدواج مى کند (تاریخ مختصر الدول ، ص23 ; یعقوبى ، ج1 ، ص21) و در شصت سالگى از او صاحب دو فرزند همزاد بنام هاى عیص و یعقوب مى گردد (علل الشرایع ، ج1 ، ص43) حضرت اسحاق در سن 185سالگى (یعقوبى ، ج 1 ، ص21) و بنا به قولى 160سالگى (الکامل ، ج1 ، ص127) از دنیا مى رود و در حبرون در نزدیکى قبر حضرت ابرهیم (علیه السلام) و ساره به خاک سپرده مى شود (الغدیر ، ج7 ، ص190).
نام اسحاق در قرآن در کنار پیامبران بزرگ الهى مانند نوح ، ابراهیم ، یعقوب ، موسى ، عیسى ، ایوب ، هارون ، سلیمان و داود آمده (بقره:136 ; آل عمران:84 ; نساء:163) که در مجموع به هفده مورد مى رسد. و از او به عنوان عطیه الهى  ، نبى صالح و یگانه پرستى که داراى ملت حنیف بوده نام برده شده است (انبیاء:72 ; صافات:112 ; بقره:132 ـ 135).
حضرت اسحاق از جمله پیامبرانى است که رسالت او در راستاى دعوت توحیدى ابراهیم در برابر شرک و بت پرستى بوده (بقره:133) و نبوت او پس از نبوت حضرت اسماعیل فرزند دیگر ابراهیم (علیه السلام) مى باشد (قرطبى ،ج6 ،ص16 ; الدر المنثور ، ج2 ،ج247) و محدوده رسالت و دعوت ایشان سرزمین مقدس بوده که عبارت است از دمشق ، فلسطین و بخشى از اردن (اختصاص ، ص265 ; تفسیر کبیر ، ج11 ، ص 156).
در قرآن و دیگر منابع اسلامى از معجزه ها و شریعت اسحاق سخنى به میان نیامده و نیز به جزئیات مراحل زندگى وى اشاره نگردیده است.

نگارش از: رحمت اللّه ضیایى أُرزگانى

منبع: دانشنامه کلام اسلامی زیر نظر آیت الله سبحانی

منابع
الاختصاص  ، مفید ، عبد اللّه محمد بن نعمان (۴۱۳) مکتبة الصدوق ، تهران ، ۱۳۷۹ ; تاریخ طبرى  ، طبرى ، ابن جرر (۳۱۰) ، مؤسسه اعلمى للمطبوعات ، چهارم ،بیروت ، ۱۴۰۳ ; تاریخ مختصر الدول  ، ابن العبرى ، ابوالفرج (۶۷۵) ، دار الرائد اللبنانی ، لبنان ; تاریخ یعقوبى  ، یعقوبى ، محمد بن ابویعقوب (۲۸۴) دارصادر  ،بیروت ، بى تا ; تفسیر کبیر  ، فخر رازى ، محمد بن عمر بن حسن (۶۰۶) ، دار الکتب العلمیة ، بى تا ; جامع الاحکام القرآن  ، قرطبى ، ابوعبداللّه محمد (۶۷۱) ، داراحیاء التراث العربى ، بیروت ; الدر المنثور  ، سیوطى ، جلال الدین (۹۱۱) ، دارالمعرفة للطباعة والنشر  ،بیروت ، بى تا ; علل شرائع  ، صدوق (۳۸۱) ، منشورات المکتبة العربى ، نجف ، بى تا ; عمدة القارى فى شرح صحیح بخارى  ، العینى ، محمود بن احمد (۸۰۰) ، داراحیاء التراث العربى ، بیروت ، ۱۴۰۳ ; الغدیر  ، امینى ، عبدالحسین (۱۳۹۲ق) دارالکتب العربى ،بیروت ، ۱۳۸۷ ; الکامل فى التاریخ  ، ابن اثیر ، عزالدین ابوالحسن (۶۳۰) ، دارصادر ،بیروت ، ۱۳۸۶ ; مجمع البیان  ، طبرسى ، امین الإسلام (۵۴۸)  ، مؤسسه اعلمى للمطبوعات ، بیروت ، لبنان ; مروج الذهب  ، مسعودى ، على بن حسین (۳۴۶) ، تحقیق شارل پلا ، الجامعة الاسلامیة ،بیروت.