سخنرانی دکتر حسین شیخ رضائی عضو هیأت علمی مؤسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران

موجبیت تکنولوژیک

نوشته شده در تاریخ ۱۲:۵۳:۰۰ ۱۳۹۴/۱۰/۰۶ و در حوزه های اخبار و رویدادها - ۰ نظر
موجبیت تکنولوژیک
حکمت و فلسفه: آقای دکتر حسین شیخ رضائی استاد گروه "مطالعات علم" مؤسسه سخنرانی خود را در جلسات دوره‌ای اعضای هیأت علمی ارائه نمودند.

متن زیر توضیح مختصری است در باره آن‌چه در این جلسه بیان شده است.

در این صحبت پس از ارائة تاریخچة مختصری از پیدایش مفهوم موجبیت تکنولوژیک در آثار انسان‌شناسان و ذکر آراء فلاسفه‌ای چون کارل مارکس که طبق تصور رایج طرفدار چنین آموزه‌ای بوده‌اند، ابتدا تلاش می‌شود تعریفی از این آموزه و مؤلفه‌های تشکیل‌دهندة آن به عمل آید. در ارائة این تعریف خواهیم دید که می‌توان تلقی‌های مختلفی از آموزة موجیبت تکنولوژیک داشت: تلقی روش‌شناختی، تلقی هنجاری و تلقی قانونی. آنگاه در ادامه به بررسی دو موضع معاصر در باب موجبیت تکنولوژیک می‌پردازیم: تکنولوژی‌های سیاسی که از سوی وینر طرح شده است تا بر نوعی ذات‌گرایی تکنولوژیک تأکید کند، و برساخت اجتماعی تکنولوژی که از سوی پینچ و بییکر طرح شده است تا بر گشودگی تعامل متقابل میان تکنولوژی و جامعه تأکید کند. در گام بعد، عمدتاً با تأکید بر آراء وولگار، تلاش می‌کنیم شباهت‌های میان این دو رویکرد را بررسی کنیم و سپس به این سؤال بپردازیم که چه راه‌حل‌های بدیلی برای صورت‌بندی نحوة اثرگذاری تکنولوژی بر جامعه وجود دارد. این راه‌حل‌ها در دو گروه ارائه و ارزیابی می شود: راه‌حل‌هایی که همچنان در چارچوب پارادایم علّی است، و راه‌حل‌هایی که در آن‌ها علّیت به‌نفع تحلیل‌های شبکه‌ای کنار گذاشته شده است.